Η πλατεία του Μωχάμετ Άλι
Η Πλατεία Μωχάμετ Άλι είναι ένα από τα πιο ιστορικά και φωτογραφημένα σημεία της Καβάλας. Δημιουργήθηκε για να τιμήσει τον σημαντικότερο ίσως Καβαλιώτη στην παγκόσμια ιστορία, τον ιδρυτή της σύγχρονης Αιγύπτου, Μωχάμετ Άλι (1769–1849).
Η πλατεία βρίσκεται στην παλιά πόλη, στη συνοικία της Παναγίας, και ξεχωρίζει για το εντυπωσιακό έφιππο άγαλμα του Μωχάμετ Άλι που δεσπόζει στο κέντρο της. Μπροστά του βρίσκεται το πατρικό του σπίτι, σήμερα μουσείο. Είναι ένας χώρος όπου η ιστορία της Καβάλας συνδέεται με την ιστορία της Ανατολικής Μεσογείου.
Η πλατεία κατασκευάστηκε την περίοδο 1931–1934 στο πλαίσιο των αστικών έργων που έγιναν στην τότε οδό Ζαλόγγου (σημερινή Θεοδώρου Πουλίδου). Σχεδιάστηκε ειδικά για να φιλοξενήσει το άγαλμα του Μωχάμετ Άλι, το οποίο ήταν δωρεά των ελληνικών κοινοτήτων της Αιγύπτου στην ιδιαίτερη πατρίδα του.
Το άγαλμα φιλοτεχνήθηκε στο Παρίσι από τον Έλληνα γλύπτη Κωνσταντίνο Δημητριάδη και αποτυπώνει σε μέταλλο τον Μωχάμετ Άλι πάνω σε άλογο, με το σπαθί χαμηλωμένο, σύμβολο επιστροφής και ειρήνης, και όχι κατάκτησης.
Ο αρχιτεκτονικός σχεδιασμός της πλατείας έγινε από τον Ερνέστο Βερούτσι Μπέη, αρχιτέκτονα της αιγυπτιακής βασιλικής αυλής. Κατασκευάστηκε με πέτρα, μάρμαρο και τσιμεντοκονίαμα, με διπλή σκάλα και επίπεδα που προσδίδουν μνημειακότητα.
Να σημειωθεί πως στην Αλεξάνδρεια υπάρχει άλλο άγαλμα του Μωχάμετ Άλι, με υψωμένο σπαθί και θριαμβευτική στάση. Το άγαλμα της Καβάλας είναι το μόνο που τον παρουσιάζει ως πολιτικό άνδρα που επιστρέφει στην πατρίδα, και όχι ως κατακτητή.
Ιστορία & Πολιτισμός
Η ιδέα για την κατασκευή του αγάλματος ξεκίνησε το 1929 από τις ελληνικές κοινότητες της Αιγύπτου, σε συνεργασία με το ελληνικό κράτος. Ήταν ένας τρόπος να τιμηθεί ο Μωχάμετ Άλι για τη στήριξή του στις εμπορικές και κοινωνικές δραστηριότητες των Ελλήνων στην Αίγυπτο, ιδιαίτερα στον τομέα του βαμβακιού.
Ο Δημητριάδης ήταν βραβευμένος γλύπτης με σπουδές στην Αθήνα, στο Μόναχο και στο Παρίσι. Το 1924 είχε κερδίσει χρυσό μετάλλιο γλυπτικής στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Παρισιού για το έργο του Discobole Finlandais. Μάλιστα, ένα αντίγραφο του βρίσκεται ακόμα έξω από το Παναθηναϊκό Στάδιο στην Αθήνα.
Για το άγαλμα του Μωχάμετ Άλι έκανε εκτεταμένη έρευνα στην Καβάλα και στο Κάιρο, και συνεργάστηκε στενά με τον Βερούτσι Μπέη για την ακριβή απεικόνιση της εποχής και των ενδυμάτων.
Το άγαλμα ολοκληρώθηκε στο περίφημο χυτήριο Rudier στο Παρίσι, το ίδιο που έπλαθε έργα του Ροντέν, και παραδόθηκε στην Καβάλα το 1934. Όμως, λόγω των πολιτικών αναταραχών και του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, παρέμεινε καλυμμένο για 15 χρόνια. Τα αποκαλυπτήρια έγιναν τελικά το 1949, εκατό χρόνια μετά τον θάνατο του Μωχάμετ Άλι, παρουσία του Πρίγκιπα Αμρ Ιμπραήμ της Αιγύπτου.
Τοπικό Ενδιαφέρον
Η πλατεία είναι από τα πιο αγαπημένα σημεία της Καβάλας για περίπατο και φωτογραφίες. Έχει θέα στη θάλασσα και βρίσκεται δίπλα στο σπίτι–μουσείο του Μωχάμετ Άλι.
Το άγαλμα παραμένει δυνατό σύμβολο της σχέσης της Καβάλας με την Αίγυπτο και την Ανατολική Μεσόγειο. Είναι ένα σημείο γαλήνιο και επιβλητικό μαζί, ιδανικό για να νιώσει κανείς το ιστορικό βάρος του χώρου.
Χάρτης
Περισσότερα Μέρη της Καβάλας
Καμάρες – Το Παλαιό Υδραγωγείο της Καβάλας
Καμάρες – Το Παλαιό Υδραγωγείο της Καβάλας
